Sektörün içinden değilsen taşeron, müteahhit, alt işveren, usta gibi kelimeler birbirine karışır durur. Oysa bu farkı bilmek işine yarar: bir aksilik çıktığında kimin sorumlu olduğunu, kime gideceğini bu belirler. Kısaca ayıralım.
Müteahhit kimdir
Müteahhit, işi baştan sona üstlenen kişi. Bir binanın yapımını ya da bir dairenin tadilatını “ben yaparım” diye söz verir; işi kendi ekibiyle ya da taşeronlara dağıtarak yürütür. Ev sahibinin muhatabı odur.
Taşeron kimdir
Taşeron, işin bir bölümünü müteahhitten (bazen doğrudan ev sahibinden) alıp yapan kişi. Kaba inşaat, sıva, boya, fayans, elektrik, tesisat — her biri ayrı bir taşeronun işi olabilir. Aldığı işin kalitesinden ve zamanında bitmesinden o sorumlu.
Alt işveren ve usta
- Alt işveren daha çok hukuki bir tabir: asıl işverenden iş alıp kendi işçilerini çalıştıran taraf. İş hukuku ve SGK tarafında taşeronun resmi karşılığı çoğu zaman budur.
- Usta, bir işin zanaatkârı: boya ustası, fayans ustası. Tek başına küçük işler alabildiği gibi, bir taşeronun ekibinde de çalışabilir.
Kim kime iş verir
Zincir çoğunlukla şöyle: ev sahibi → müteahhit → taşeron → usta ve işçi. Ama her zaman bu kadar uzun değil; küçük bir tadilatta ev sahibi doğrudan bir taşeronla, hatta bir ustayla anlaşabilir.
Taşeronum bu zincirin müteahhit ile taşeron halkasını bir araya getiriyor: işi veren ilanını açıyor, koşullara uyan ve kontrolden geçmiş taşeronlar başvuruyor. Karşındakinin kim olduğunu bilmek, doğru kişiyle anlaşmanın ilk şartı.